Salvador Allende | staatsgreep

Staatsgreep

Aan Allendes regering werd op 11 september 1973 abrupt een einde gemaakt door een rechtse militaire staatsgreep onder leiding van generaal Augusto Pinochet, waarbij Salvador Allende om het leven kwam. In de westerse wereld werd en wordt door historici algemeen aangenomen, dat Allende met een wapen uit Cuba zelfmoord beging, terwijl in het Oostblok en onder linkse historici hieraan getwijfeld wordt.

Zijn directe familie en zelfs voormalige vertrouwelingen twijfelden echter niet aan de zelfmoord. Zo hebben een van zijn artsen en twee lijfwachten de dode Allende gezien in het Monedapaleis, half liggend op een bank, zichzelf door het hoofd geschoten met de AK-47 die hij van Fidel Castro had gekregen, vlak nadat Allende afscheid had genomen van hen en andere vertrouwelingen en vlak vóór de inname van het paleis door Pinochets troepen.

De Chileense staat heeft in juni 2011 het onderzoek naar de doodsoorzaak van Allende en Pablo Neruda heropend. De uitkomst hiervan, hij pleegde inderdaad zelfmoord, werd op 19 juli 2011 door Isabel Allende Bussi bekendgemaakt.[2]

Buitenlandse betrokkenheid

Daarnaast zijn er inmiddels meerdere bronnen openbaar gemaakt waaruit blijkt dat de CIA Pinochet en zijn handlangers daadwerkelijk gesteund heeft in hun streven en greep naar de macht. De machtswisseling kwam de Amerikanen zeer goed uit: de marxist Allende zat hen sowieso al niet lekker, onder meer vanwege de nationalisering van de koperindustrie, die voorheen in handen was van Amerikaanse bedrijven en ze waren bang dat Allende een communistische revolutie plande.

Op gezag van president Bill Clinton werden in oktober 1999 zo'n 1100 regeringsdocumenten vrijgegeven die inzicht gaven in de betrokkenheid van de Verenigde Staten bij de voorbereiding van de militaire coup. Een van die documenten beschrijft substantiële toename in financiële bijdragen (van minder dan een miljoen dollar tot meer dan tien miljoen dollar) in 1972. In 2003 verklaarde minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell in een televisie-interview dat wat er gebeurde in Chili in de jaren zeventig en wat er gebeurde met Allende niet iets is waar men trots op kan zijn als onderdeel van de Amerikaanse geschiedenis.

Op 6 oktober 2004 kondigde het Lagerhuis van Chili aan dat het een onderzoek zou beginnen naar de activiteiten van de CIA in Chili gedurende enkele tientallen jaren en in het bijzonder naar de inspanningen van de CIA gericht op het verhinderen van Allendes verkiezing in 1970.

Weer andere bronnen spreken over de Braziliaanse geheime dienst die een belangrijke rol zou hebben gespeeld in het omverwerpen van Allende.

Allende op een postzegel van de communistische DDR.